Kentsel Dönüşümde Kiracı Hakları: Çifte Tazminat İmkanı Doğdu.!

Jeotermal Su desteğiyle Tatlı Su Karidesi ve Balık Yetiştiriciliği Projesinde Üretim Süreci Başlıyor

İçeriği Görüntüle

Yargıdan gelen emsal kararlar, kentsel dönüşüm nedeniyle evinden çıkarılan kiracıların lehine önemli haklar tanıyor. Hem tahliye tazminatı hem de bir yıllık kira bedeline kadar ek ödeme alma imkanı bulunuyor.

## Deprem Sonrası Hızlanan Dönüşüm ve Kiracıların Durumu

Türkiye'de yaşanan depremlerin ardından hız kazanan kentsel dönüşüm süreci, binlerce binanın yenilenmek üzere boşaltılmasına neden oluyor. Bu süreçten yalnızca mülk sahipleri değil, kiracılar da doğrudan etkileniyor. Yıllardır aynı evde oturan, hayatını o adrese göre düzenlemiş birçok kişi, dönüşüm kararıyla birlikte yeni bir eve taşınmak zorunda kalıyor.

Son dönemde verilen yargı kararları ise kentsel dönüşüm nedeniyle tahliye edilen kiracıların beklenenden daha güçlü haklara sahip olduğunu ortaya koydu. Bu haklar yalnızca tek bir kalemle sınırlı değil; şartlar oluştuğunda çifte tazminat alma imkanı doğabiliyor.

## Kiracıların Hukuki Hakları Neler?

Kentsel dönüşüm gerekçesiyle boşaltılan bir evde oturan kiracı, öncelikle taşınma nedeniyle uğradığı zararlar için **tahliye tazminatı** talep edebiliyor. Bu hak, uygulamada genellikle göz ardı edilse de hukuken mümkün bulunuyor.

Asıl dikkat çeken gelişme ise bina tamamlandıktan sonra ortaya çıkıyor. Yenilenen yapı tekrar kiraya verilecekse, ev sahibinin ilk olarak eski kiracıya teklif götürmesi gerekiyor. Bu yükümlülük yerine getirilmezse, kiracı için ikinci bir tazminat kapısı aralanıyor.

Bu noktada kira bedeli, tahliye tarihi ve bildirim süresi gibi detaylar büyük önem taşıyor.

## Öncelik Hakkı ve Bildirim Zorunluluğu

Yargı kararlarına göre, kentsel dönüşüm sonrası tamamlanan daireyi yeniden kiraya vermek isteyen mülk sahibi, **noter aracılığıyla eski kiracıya bildirim** yapmak zorunda. Bu bildirimde, dairenin yeniden kiraya verileceği ve eski kiracının öncelik hakkı bulunduğu açıkça belirtilmeli.

Kiracıya bu tebligat ulaştıktan sonra **bir aylık cevap verme süresi** bulunuyor. Eğer kiracı bu süre içinde yanıt vermezse, ev sahibi yeni bir kiracıyla sözleşme yapabiliyor.

Ancak bu prosedür işletilmez ve ev doğrudan başka birine kiraya verilirse, eski kiracı **bir yıllık kira bedeli tutarında tazminat** talep edebiliyor. Özellikle uzun süredir düşük kira ödeyen kiracılar için bu önemli bir maddi hak anlamına geliyor.

## Üç Yıllık Hak Düşürücü Süreye Dikkat

Hukuk uygulamasında kritik bir detay da **üç yıllık süre**. Tahliye edilen kiracı, çıktığı tarihten itibaren üç yıl içinde evin yeniden kiraya verilip verilmediğini takip edebiliyor.

Bu üç yıllık süre içinde ev, gerekli bildirim yapılmadan başka birine kiralanırsa, kiracının tazminat davası açma hakkı doğuyor. Bu süre **hak düşürücü süre** olarak değerlendirildiği için kaçırılmaması büyük önem taşıyor.

Bu nedenle kentsel dönüşüm nedeniyle tahliye edilen kiracıların, taşındıktan sonra da eski adresleriyle ilgili süreci takip etmeleri öneriliyor.

## Tazminat Hesaplama Yöntemi

Tazminatın temel ölçütü, kiracının **eski kira bedeli**. Mahkemeler, çoğunlukla bir yıllık kira tutarını esas alarak hesaplama yapıyor. Buna ek olarak, taşınma masrafları, yeni ev için yapılan ek harcamalar ve bazı özel durumlarda ayrıca maddi zarar kalemleri de talep edilebiliyor.

Yani kiracı, sadece tek bir ödeme ile sınırlı kalmadan birden fazla kalemde tazminat elde edebiliyor.

## Kiracılara Tavsiyeler

Kentsel dönüşüm sürecine giren bir binada oturan kiracıların dikkat etmesi gereken noktalar:

- Tahliye sürecine ilişkin tüm yazışma ve belgeleri düzenli olarak saklayın
- Noter tebligatları ileride açılabilecek davalarda kritik rol oynuyor
- Bina tamamlandıktan sonra evin ne şekilde kullanıldığını takip edin
- Hak kaybı yaşamamak için hukuki süreleri kaçırmayın

Bu gelişmeler, kentsel dönüşümün sadece fiziksel bir dönüşüm olmadığını, aynı zamanda ciddi hukuki ve ekonomik sonuçlar doğurduğunu gösteriyor. Önümüzdeki dönemde kiracı hakları konusunda daha fazla dava ve emsal karar bekleniyor.